логоFacebookTwitterYouTubeeMail

 

Припитомена дивина
-    Kон книгата Манастирски води: Осамен волк од Кипријан Слепченски2019-

Пред нас е најновиот том од поетската полилогија Манастирски води на Кипријан Слепченски, со под-наслов Осамен волк (издание на манастирот „Свети Атанасиј Велики“ – Журче, Демир Хисар).
Оваа збирка песни, втемелена врз концептуален тематски и жанровски пристап, е придружена од уводна реч на авторот Кипријан Слепченски. Уводниот оглед на авторот е автоинтерпретативен, автопоетички(оглед). Во него е опеана тезата за „јазик без зборови“ (КС, 2019: 6) кој и’ претходи на песната и следи по песната. Јазикот на песната, впрочем, не е само јазик на зборови, туку во себе го вградува јазикот на звукот и созвучноста, јазикот на тишината, јазикот на интерпункцијата која пак вклучува и недоизреченост, и прашалност, и зачуденост, и згрозеност и крик на изненада и на болка и на протест... Тој, во случајов, е дополнет со визуелни илустрации. Песната е еден тотален јазик на којшто му соодветствува тотална семиотика.
Песните од оваа збирка се гранични песни, пишувани по рабовите меѓу внатрешниот, духовниот, православен манастирски живот и другиот, надворешниот свет. Постоењето, бивствувањето, опстанокот и духовниот подем во таква гранична, меѓна состојба, води кон специфично вдахновение, особена мечта и деликатно психолошко и ментално нијансирање, подвоеност, потрага, конфликтност, не/припадност.
Всушност, поезијата на Кипријан Слепченски е мисловна, со висока доза на созерцателност и самосозерцателност. Таа набљудува, набљудувајќи го надворешниот и внатрешниот свет. Тоа набљудување не е толку интелектуално и рационално, колку што е емотивно. Оттаму во поезијата на Осамен волк е создадена спрега на чувствата и духовноста, на знаењето и поривите, на чувствата и претчуватвата, на светото и профаното, на свесното и несвесното.
Оваа поезија е обележана токму од таа состојба на внатрешен психолошки судир, од силна внатрешна тензичност, од ексклузивна поетска драматичност. Можеби токму поради таа драматика на песните е изведен и насловот на збирката Осамен волк. Овој наслов евоцира слика на изопштеност, на осаменоста (самотноста, самотијата, самувањето) како личен избор, осаменост која се остварува како див крик, како потресен и уникатен волчи виј, како опомена дека светот ни завршува ни се исцрпува во кругот на урбано-руралните опкружувања, туку ја вклучува природата, а таа вклучува дивина, па и она кое се наоѓа отаде дивината.
Тие предели отаде дивината се неимоверни предели обележани од знакот на сакралното. Сакралното не е безлично иако не може да се поистовети со конкретно лице ни личност. Сакралното е припитомена дивина, дива питомост, митска слика на светот, јазик во зачеток, неспознатлива мудрост, Дух на вистината (како што го нарекува поетот Кипријан Слепченски).Драматичноста на поезијата во оваа збирка, како и во целата полилогија, се потпира и врз внатрешниот дијалог меѓу поетот и Духот на Вистината, кој се води во хармонија со православниот логос, а воедно ритмички и обредно.Тие обраќања до Духот на вистината и неговите реплики или искажувања создаваат театрален амбиент и го означуваат мизансценот на поетската книга.
Отуѓувањето од надворешниот свет и од светот на прагматичните вредности се осмислува како портал на слободата, како услов за ослободување од робувањето на стереотипниот поглед на свет и неговите клишеа. Поетот во оваа збирка е во потрага по вистински зборови, со дискретен но неспорен протест против празнословието и злоупотребените зборови изведени како лажнословие, прелага, полувистина, клевета, стапица - замка. Во повеќето песни се насетува и една горчина пред несовршеностите на обичната, надворешна стварност која на мигови поприма критичка интонација, ироничен нагласок, па дури и презир, крик на волкот - самотник.
Поетот нескриено крика за слобода, начело без коешто се обесмислува постоењето на сите рамништа: во творештвото, во изразувањето, во вероисповедта, во мечтањето... Тој ја сфаќа слободата како благодат од Бога, но и од човека. И на тој план се насетува една траума поради драмскиот конфликт меѓу човечката и божјата визија на слободата.
Некогаш, за жал, човек човеку ги оспорува суштествените, иманенти и наследени права, со што му ја ограничува слободата. Божјото и човечкото начело некогаш се судираат, затоа што човекот е постојано изложен на искушенијата на мрачните страсти, на овоземското зло. Насилството му е својствено на човекот кој се одродил од принципот на доброто, а со тоа се отуѓил од злото. Човек на човека – волк, вели древната поговорка во којашто е проектирана народната мудрост. Падната е магла над умот, да го парафразирам стихот од една песна (с. 46), треба да се отстрани, да се истера, да и’ се направи пат на светлината.
Драматичноста на поетската мисла произлегува и од нарушената рамнотежа меѓу небесната и земната татковина, меѓу врховното и профаното начело. Во оваа нерамнотежа се препознава кризната состојба во којашто се наоѓа последниве години македонската држава, а со неа и македонската нација. Поетот не соопштува ништо директно, но се насетува говорот на траумата и кога е замолкнат или преоблечен во рувото на поетската реторика.
Кипријан Слепченски станува се’ посериозен поет, поет кој „во ноќите го видел денот“ („Желба“, с. 126), кој ги опева своите драматични виденија и чувствувања. Тој е свесен дека љубовта постои само таму каде што се согорува („Како да љубам“, 2019:149), каде што човек целосно се предава и се жртвува на Другиот. Таквата љубов е ослободена од суета и егоцентричност.
Во оваа книга тој посветува неколку песни и на деца со церебрална парализа и посебни потреби. Во тие песни е искажана милосрдност својствена на монашкиот дух и на благодатната личност. Милосрдието е пат кон слободата, чин на ослободување, чин на очовечување. А кај што има очовечување, има и доближување до Бога.  
Песните се напишани, претстои нивното читање, драги читатели и почитатели на поезијата.



Катица ЌУЛАВКОВА
Јануари 2019

 

 Друго:

 

 



Поуки од Светите Отци

krusevoexport

Духовност

Јули 01, 2019

„Осаменоста не е во тоа што сме сами, туку во тоа дека не постои ништо по кое копнееме.“

Јас сум академски сликар и наивен писател. Учев да бидам сликар, но писател – не. Впрочем, каде се учи за тоа? На пример, Толстој по занимање бил гроф, Чехов - лекар, Сент Егзипери, авијатичар – а да не го споменеме Чарлс Буковски, кој бил поштар“.
Мај 28, 2019

Свети Леонтиј Струмички, патријарх Ерусалимски

Живеејќи во покаен плач и солзи се издвојуваше по особеното почитување и љубов кон нашиот Господ и Неговата Пресвета Мајка. Иако сè уште млад, Преподобниот презема на себе еден тежок подвиг: одеше по улиците на царскиот град правејќи се дека не е со здрав ум,…

Акатист кон свети Нектариј Егински

Ное 25, 2018 Полезно и Потребно 1310
КОНДАК 12Трудејќи се, си ја умножил благодатта дадена од Бога, рабу Божји, добар и верен…

Житие на преподобна Параскева – Петка (Епиватска или Трновска)

Окт 30, 2018 Житија 1853
Света и преблажена маченичко Христова Параскево, убавино на девственичките, пофалбо на…

Светскиот првак Адам Ондра во посета на Бигорскиот и Рајчичкиот манастир

Окт 28, 2018 Настани 1236
Деновиве нашите две свештени Обители, Бигорски и Рајчица, ги посети во светски рамки…

Беседи

Слово за свети Јован Богослов и свети Тихон Московски

Слово за свети Јован Богослов и свети Тихон Московски

„Да зборувам на сите човечки јазици, па дури и на ангелски, штом љубов немам, ќе бидам бакар, што ѕвони, или кимвал, што ѕвечи. Да имам пророчки дар и да ги...

БEСEДА за бoжeствoтo на Синoт и битната eднаквoст сo Oтeцoт

БEСEДА за бoжeствoтo на Синoт и битната eднаквoст сo Oтeцoт

Затoа, всушнoст, и Синoт сe oвoплoтил за сo Сeбe да им oбјави на луѓeтo и за Сeбe си, и за Oтeцoт и за Свeтиoт Дух, eднoсушнoтo Бoжeствo, трoичнo пo ипoстас....

БEСEДА  за вoскрeснатиoт и живиoт Гoспoд Кoј e вoскрeсeниe и живoт

БEСEДА за вoскрeснатиoт и живиoт Гoспoд Кoј e вoскрeсeниe и живoт

Јас сум вoскрeсeниeтo и живoтoт (Јн. 11:25). Oвиe свeти збoрoви ги изрeкoл Гoспoд Исус Христoс. Oн нe самo штo ги кажал, туку и сo дeлo ги дoкажал. Вoскрeснувајќи ја ќeрката...

Архимандрит Партениј Бигорски: Вечното знаме на Христијаните

Архимандрит Партениј Бигорски: Вечното знаме на Христијаните

Голема е и длабока мистиката што овој четворокрак симбол ја содржи во себе; тој таинствено бил предобразуван низ целата епоха на Стариот Завет, како претсказание за Распетието на Синот Божји...

Отец Александар Шмеман: Воздвижение на Чесниот Крст

Отец Александар Шмеман: Воздвижение на Чесниот Крст

Тоа бил празникот на христијанското царство, кое се родило под закрилата на Крстот, во денот кога царот Константин го видел Крстот над кој пишувало:: „Со ова ќе победиш…” Тоа е...

Методија Митановски: РОЖДЕСТВО НА ПРЕСВЕТАТА ВЛАДИЧИЦА НАША БОГОРОДИЦА И СЕКОГАШ ДЕВА МАРИЈА

Методија Митановски: РОЖДЕСТВО НА ПРЕСВЕТАТА ВЛАДИЧИЦА НАША БОГОРОДИЦА И СЕКОГАШ ДЕВА МАРИЈА

 За едни, среќа е власта, за други-богатството, за трети-славата, јавното признание, за некого семејството, за некого работата.... Многу луѓе можат да кажат разни карактеристики за среќата. Но ниту една нема...

Св. Фотиј Велики - За Рождеството на нашата Пресвета Дева Богородица

Св. Фотиј Велики - За Рождеството на нашата Пресвета Дева Богородица

Девата се раѓа од неплодна утроба, но дури и да била плодна, рождеството пак би било чудесно. О, големо чудо! Штом времето на сеење поминало, тогаш жетвата дошла; штом огнот...

БEСEДА за Слoвoтo - Синoт Бoжји

БEСEДА за Слoвoтo - Синoт Бoжји

Тoј пoчeтoк e вo Слoвoтo Бoжјo, вo Синoт Бoжји. Oн гo запoчнал и сoздавањeтo на свeтoт и спасeниeтo на свeтoт. Кoј и да сака да гoвoри билo за сoздавањeтo на...

Архимандрит Партениј Бигорски- Претечевиот глас и денес од Радика повикува

Архимандрит Партениј Бигорски- Претечевиот глас и денес од Радика повикува

Свети Јован Крстител, кој од Господа бил предназначен да биде посредник помеѓу времето на Законот и времето на Благодатта, Го видел Спасителот Христос уште додека се наоѓал во утробата на...

« »