логоFacebookTwitterYouTubeeMail

 Постот, како и секој друг подвиг, го правиме заради себеси, а не заради Бога – во смисла дека Бог нема полза од овие нешта, туку човекот е оној кој што се исцелува, зашто оној што е болен и немоќен е човекот, а не Бог. Немоќниот човек е оној кој има потреба од исцеление, затоа што е ранет од сопствените страсти и гревови.

Многу луѓе, а особено младите, имаат неколку недоумици во врска со постот – каква е ползата од него, зошто да постиме, што означува тоа нешто кон кое сме повикани да пристапиме?

Се разбира, Отците на Црквата дале многубројни и убави толкувања по тоа прашање и особено во врска со Великиот Пост, кој што се смета за par-excelance Пост на Црквата. Тој е утврден во свештените правила на Помесните и Вселенските Собори и воопшто се смета за најстрог Пост во Црквата. За постот имаме многу толкувања – и богословски, и практични, кои ни објаснуваат зошто човекот треба да пости. Има и такви кои го ставаат постот под сомнеж и велат дека никаде во Евангелието и во Светото Писмо нема заповед од Бога во која се вели да постиме. На тој начин тие го отфрлаат постот и ги прекоруваат православните христијани, дека запазуваат човечки преданија и заповеди кои што не постојат во Писмото.

40-дневниот пост на Христа во пустината

Напротив, Отците велат дека првата заповед што Бог му ја дал на човекот е заповедта да пости. Кога Бог им кажал на Адам и Ева дека можат да јадат од сите дрва во Рајот, но од дрвото за познавање на доброто и злото да не јадат, тоа не е ништо друго освен заповед за пост. Со други зборови, Бог не му дозволил на човекот да јаде од едно конкретно дрво, тој требало да се воздржува од него за да ја запази Божјата заповед. Самата суштина на нарушувањето на заповедта, барем во нејзината практична форма, се гледа во престапувањето на постот што Бог му го наложил на човекот. Затоа, во еден тропар се пее дека преку јадењето од забранетиот плод, ѓаволот го истерал човекот од Рајот, а Христос одново нѐ вовел во Рајот преку Крстното Дрво. Но, и Самиот Христос, кога заради нас станал човек, ни дал пример, постејќи 40 дни и ноќи во Јорданската пустина, каде Го одвел Светиот Дух. Во таа пустинска атмосфера на безмолвие, во пост и подвизи, Господ го победил ѓаволот, кој му се приближил со трите големи искушенија. Затоа гледаме дека во својата практична форма, постот е Божја заповед, па дури и прва Божја заповед. Нејзиното нарушување довело до изгонувањето на човекот од Рајот, а Христос како нов Адам, го започнал Своето учење, проповед и општествена дејност со пост – давајќи ни го така Својот пример.

Односот кон постот, кој што секогаш е различен во зависност од периодот, многу пати се чини, така да се каже, проникнат од схоластика и некои луѓе дури го свеле и на обична хемиска анализа на посната храна – дали има масло, дали нема, дали има оцет, илјадници ситници, што значи едното, што значи другото, ги читаат состојките што се на амбалажата, ги гледаат составите и во краен случај доаѓа до потполна збрканост. Ќе ви кажам еден интересен случај – отец Нектариј ги знае овие светогорски случки.

Еднаш излеговме од Света Гора со неколку отци, патувавме со автобус од Уранополис до Солун. Пред мене седеа двајца отци од скитот Кавсокаливија, едниот беше малку посовремен, така да кажам, а другиот години наназад не излегувал од Света Гора. И двајцата беа зилоти, т.е. да ги наречеме потрадиционални, простодушни луѓе, кои го следеа стариот календар на еден фанатичен начин. Патувањето траеше 3-4 часа и едниот го послужи другиот со бонбони, а овој го праша:

– Да не се млечни?

– Земи благословен! Млечна бонбона? Море каква млечна бонбона, јади, ништо нема!

За беља, сепак, тој зеде и ги прочита состојките. Пишуваше различни нешта и меѓу другото, состоеше дека бонбоната содржи 0, 01 % млечна субсостојка, нешто такво. Настана голема расправија во автобусот – викотници, приказни, карања, прекори, затоа што човекот го нарушил постот со 0, 01 % млечен субпродукт…

Многу луѓе претерано се задлабочуваат во тој поглед, и ако тоа е мотивирано од добрата помисла за акривија (односно желбата за правилност), тогаш е добро. Сепак, човекот не треба да биде прекумерно схоластичен, зашто не треба да им оставаме на луѓето надвор од Црквата впечаток дека најважното што нѐ интересира е дали има една капка масло, а не реалната суштина и смисла на постот.

Она што е важно е дека преку постот човекот придобива сознание дека му припаѓа на телото на Црквата, дека Црквата е едно тело, една целина од верници и таа како тело пости во тој период и на тој начин. Тоа ни го дава чувството дека припаѓаме на телото на Црквата, потчинувајќи се на таа заповед на Црквата. Сега е период на постот и бидејќи припаѓаме на телото на Црквата, значи веќе сме член на тоа тело, како што прави целото тело, така правиме и ние. Имало и маченици на Црквата, кои умреле маченички, претрпеле ужасни страдања и загинале затоа што откажале да го нарушат постот. Имено ги терале не да се откажат од Бога, туку да се откажат од постот, да го нарушат постот… има и случаи во кои Бог, на чудесен начин, спасувал Цркви, градови итн., кога тогашните пагански власти сакале да го осквернат, на различен начин, Божјиот народ што постел. Нели во Првата сабота на Великиот Пост го празнуваме чудото со св. Теодор Тирон, кој на чудесен начин се вмешал и го запазил Божјиот народ – Христијаните – од осквернувањето со храна што императорот сакал да го изврши и на тој начин да нанесе удар на нивната совест и добриот обичај.

(Продолжува…)

 

 Извор: Бигорски манастир

 



Поуки од Светите Отци

krusevoexport

Духовност

Декември 09, 2019
7.Vselenski.sobor

Почитување на Пресветата Мајка Божја

Таа е заштитничка и покров на христијанскиот род. Како Мајка на Синот Божји, таа има најголема слобода и моќ пред престолот Божји, и нејзе Црквата, по Бога, најмногу ја почитува и прославува во своите безброј молитви и химни, како најсилна заштитничка и…
Декември 05, 2019
7.Vselenski.sobor

Митрополит Струмички Наум: ВОВЕДЕНСКИ РАЗМИСЛУВАЊА

Премногу размислуваме во категоријата Бог – човек, наместо во категоријата личносни односи. Религиозниот човек размислува во рамките на првата категорија, а црковниот човек размислува и дејствува во откровението на втората категорија.Догматиката е многу…

Старец Георгиј Капсанис: МОНАСИТЕ СЕ ЕКСПЕРТИ ВО НАУКАТА НА ПОКАЈАНИЕТО

Луѓето прво треба да го распнат и да го погребат своето поранешно „јас“ (т.е. егоизмот,…

Свети великомаченик Димитриј Солунски

Ное 09, 2019 Житија 241
st-demetrius
Благочестивиот Димитриј пред царевите ги поставил Божјите заповеди. Го возљубил Господ…

Митрополит Струмички Наум-Царството небесно прилега... на простување (19.08.2017 )

Ное 07, 2019 Беседи 703
7.Vselenski.sobor
Честопати и мене ме прашуваат зошто примам или им помагам на луѓе за кои мнозина од…

Беседи

Дедо Наум: Ако си паметен за тебе нема неуспех

Дедо Наум: Ако си паметен за тебе нема неуспех

И да доживееш некаков неуспех, тоа ќе биде - „конструктивен неуспех", од кој учиш како да успееш.Клучно за секој успех е да се издржи кризата што се сретнува на патот....

Дедо Наум: Да се фокусираме на нашите цели, безначајностите немаат крај

Дедо Наум: Да се фокусираме на нашите цели, безначајностите немаат крај

Лошо, добро; сладост, болка; радост, тага; заљубеност, омраза; успех, пад - постојани промени. Битно е - исправени да продолжиме кон целта.Да се фокусираме на нашите цели, безначајностите немаат крај.Сите што...

Викарен Епископ Јаков Стобиски: Вистинска среќа

Викарен Епископ Јаков Стобиски: Вистинска среќа

Светото Предание на Црквата е израз на најавтентичниот нејзин живот и секогаш има длабока смисла, и секогаш без исклучок ја изразува и треба да ја изразува Црквата, бидејќи се раѓа...

БEСEДА  за Прeсвeта Дeва Бoгoрoдица

БEСEДА за Прeсвeта Дeва Бoгoрoдица

Сè штo ќe ви рeчe, направeтe! Какo да сакала да кажe: Oн знаe сè, Oн мoжe сè, Oн вe љуби ситe, затoа нe сe свртувајтe ни таму ни ваму, туку...

Викарен Епископ Јаков Стобиски: Маченички етос

Викарен Епископ Јаков Стобиски: Маченички етос

Имаме можност да бидеме маченици Христови – во секоја минута, во секоја секунда од нашиот живот. Мачеништво е да се избориш со една лоша помисла, со помисла на завист, со...

Викарен Епископ Јаков Стобиски: Божик е празник на богочовечка радост

Викарен Епископ Јаков Стобиски: Божик е празник на богочовечка радост

Божик е празник на богочовечка радост. Предвечниот Бог, од преголема љубов кон човекот станува еден од нас и ја преминува непреодната бездна помеѓу созданието и Создателот. Бог станува човек, и...

БEСEДА  за раѓањeтo на Гoспoда Синoт Бoжји

БEСEДА за раѓањeтo на Гoспoда Синoт Бoжји

Излeгoв oд oтeцoт, кадe штo имав сè, и дoјдoв на свeтoт, кoј нe мoжeшe ништo да ми дадe. Вo пeштeрата сe рoдил Гoспoд за да пoкажe дeка цeлиoт свeт e...

РОЖДЕСТВО ХРИСТОВО – Архимандрит Георгиј Капсанис

РОЖДЕСТВО ХРИСТОВО – Архимандрит Георгиј Капсанис

Оваа тајна се извршува во Црквата, зашто ние кои живееме во Црквата стануваме учесници во Божјата предвечност, во вечниот живот, во вистинскиот живот на Пресвета Троица. Се разбира, сѐ уште...

БEСEДА  за Давид (02.01.2020)

БEСEДА за Давид (02.01.2020)

Царoт Давид му згрeшил на Бoга, сe пoкајал и Бoг му oпрoстил. Гoлeм бил грeвoт на царoт, нo уштe пoгoлeмo билo пoкајаниeтo. Му бил винoвeн на Бoга за два тeшки...

« »