логоFacebookTwitterYouTubeeMail


НОВ ПОХОД ЗА ЗАШТИТА НА ЈАЗИКОТ

Рампа за англиските компјутерски термини

Тим од петнаесетина стручни лица од наши научни и образовни институции ќе изработи прв лексикон со македонски преводи на сите зборови од компјутерската и информатичката терминологија, а на граѓаните ќе им се препорача да го користат


Наместо терминот „лаптоп“ во иднина ќе биде во употреба „преносен компјутер“

Вклучен наместо on line, исклучен наместо off line, пребарувач наместо explorer, интернет-страница, наместо web, ќе се користат како нови и официјални термини во компјутерската и информатичката технологија кај нас. Тие се дел од новите зборови што ќе бидат сместени во првиот официјален лексикон со македонски преводи на компјутерските термини. Лексиконот, по иницијатива од Министерството за информатичко општество, ќе го изработува тим од петнаесетина лингвисти, преведувачи, компјутерџии од десетина научни, образовни и државни институции. Како што најавуваат од ресорното министерство, тој ќе биде во електронска форма и ќе биде достапен за слободна употреба. Се очекува да биде завршен во втората половина од годинава.

- Земајќи предвид дека користењето компјутери од страна на повозрасната генерација зема поголем замав, а голем дел од нив немаат познавања од англискиот јазик, веруваме дека овој лексикон, а со тоа и преводот на компјутерските програми на македонски јазик, ќе ја олесни нивната работа. Свеста на македонскиот народ за зачувување на кирилското писмо и на македонскиот јазик, во последниве години е на повисоко ниво и со самото тоа, користењето на овие термини очекуваме да биде прифатено по сопствена волја на граѓаните - вели Лидија Милевска од Министерството за информатичко општество.

Придружен документ, а не attachment

Поради недостигот од речник со официјален превод на информатичките термини, англиските компјутерски зборови се одомаќинија во нашиот јазик. Така, наместо во придружен документ, текстови и слики се испраќаат преку attachment, а на интернет-страниците се појавуваат baneri наместо реклами. Слична ситуација постои и со транскрипцијата на имињата на техничките уреди, па наместо преносни компјутери, речиси сите продавници за компјутерска опрема продаваат лаптопи, како и аццессорис-елементи, ЦРТ-монитори, ТВ-тјунери. Како што најавуваат од ресорното министерство, со новиот лексикон се очекува да се отстрани таквата хаотична ситуација и да се прекине со своеволното и произволно преведување на специфичните компјутерски и информатички термини. Целта е на нашите граѓани да им подариме еден ваков лексикон, кој со текот на времето ќе почнат сами да го користат без некои наметнувања и строги правила - додава Милевска.

Во изработката на лексиконот ќе учествуваат стручни лица од Институтот за македонски јазик, од Катедрата за македонски јазик од Филолошкиот факултет „Блаже Конески“, од МАНУ, од Министерство за информатичко општество, Министерството за култура, Факултетот за електротехнички науки, претставници од Стопанските комори и од Европскиот универзитет.Од Институтот за македонски јазик велат дека преводите на термините нема да се буквални, туку ќе бидат добро осмислени и во согласност со значењето што тие го имаат во секојдневната употреба. Ќе бидат понудени конкретни препораки за замена на туѓите информатички термини со соодветни термини во духот на македонскиот јазик.

- На вакви проекти се работи во многу земји, но тоа е постојан процес со оглед на напредокот на информатичката техника, што секако се одразува и на терминологијата. Несомнено, преостанува да се изградува повисока свест за употребата и за грижата на македонскиот јазик во пошироката јавност, во образовната дејност. Поприфатливо е на најмладите да им понудите термини на мајчиниот јазик, а не тие да прифаќаат термини на јазик што не го познаваат. Исто така неопходно е домашната терминологија да биде застапена во наставата, во учебниците и учебните помагала за основното и за другите степени на образование. Домашната терминологија треба да ја прифатат и фирмите со што ќе придонесат за нејзината поширока употреба - вели Лилјана Макаријоска, директорка на Институтот за македонски јазик.

Секој со свој web-предлог

Во подготовката на лексиконот може да учествуваат и граѓаните од земјава. На интернет-страницата на Министерството за информатичко општество www.mio.gov.mk е отворена можност секој да даде свој предлог. Како што истакнуваат од министерството, тимот што работи на лексиконот предвид ќе ги земе и тие предлози.

Паралелно со изработката на лексиконот, во тек е креирањето нови фонтови со македонско кирилско писмо. Ќе бидат изработени 20 фонта со печатни букви и уште 20 со ракописни букви. Секој од овие фонтови ќе содржи по 743 знаци. Се очекува фонтовите да бидат завршени до септември годинава, по што ќе бидат бесплатно достапни до корисниците.

Без казнени мерки

Казнени мерки за некористење на новата терминологија што ќе биде застапена во лексиконот уште не се најавени. Како што истакнуваат од Министерството за информатичко општество, користењето на македонските информатички зборови ќе зависи од волјата и од желбата на граѓаните за почитување на сопствениот јазик. За да не остане само како кампањска идеја, од Министерството велат дека лексиконот ќе го промовираат и на многу семинари, работилници, собири за да ги поттикнат граѓаните што помасовно да ги користат новите термини.

ИНФО-Лексиконот во електронска форма

Првио официјален лексикон со македонски преводи на компјутерските термини ќе се работи по иницијатива од Министерството за информатичко општество. Лексиконот ќе го изработува тим од петнаесетина лингвисти, преведувачи, компјутерџии од десетина научни, образовни и државни институции. Како што најавуваат од надлежното министерство, тој ќе биде во електронска форма, ќе биде достапен за слободна употреба, а се очекува да биде завршен во втората половина од годинава.

Тоше Огњанов



Видео содржини

Поуки од Светите Отци

dobrotoljubie

Наука и Култура

Октомври 23, 2020
3.angeli.so.truba

Галебот Џонатан Ливингстон- Ричард Бах

После еден месец од враќањето се случува преседан. Еден галеб од Јатото бара да учи да лета. Така, Теренс Ловел станува осмиот ученик на Џонатан. А наредната ноќ им се придружува и Кирк Мејнард, галебот со дефектно лево крило, кој во крик и бодрен од Џонатан…
Октомври 21, 2020
TVITer8

По патот на Македонската историjа

„Ние за Гоце“, авторот Стефанов пишува дека „Гоце Делчев беше самостоен и назависен во борбата; не бараше туѓа поткрепа, не допушташе туѓо мешање од кое толку многу страда и губи македонското ослободително движење, искористувано за туѓи цели и задачи“.За…

“Богородичен Покров“ со филмови кои ја збогатуваат душата и носат силни пораки

Сеп 22, 2020 Филм, Театар 270
3.angeli.so.truba
“2020 година ќе се памети по неочекуваните предизвици и искушенија со кои мораше да се…

Информација за победниците на конкурсите за млад и зрел уметник

Авг 27, 2020 Ликовна уметност 260
TVITer21
Процесот на селекција се одвиваше по принцип на оценување на предложените апликации од…

Емануел Рембер: Читањето е убава мрзеливост и вистински лек

Мај 10, 2020 Интервју 793
3.angeli.so.truba
-Чудно е тоа што изолацијата ја доживувам како миг во кој сè е замрзнато. Секако дека сè…

Беседи

Митрополит Струмички Наум: Како одат работите... (22.11.2020)

Митрополит Струмички Наум: Како одат работите... (22.11.2020)

Носењето на негативен заклучок многу лесно се надоврзува на трите посебно опасни илузии што ги имаат прифатено „христијаните“, во текот на својата историја, кои ги одделуваат од Вистината Христос, од...

Митрополит Струмички Наум: Ангелите се светлина (пример) за монасите; монасите се светлина (пример) за луѓето...“

Митрополит Струмички Наум: Ангелите се светлина (пример) за монасите; монасите се светлина (пример) за луѓето...“

Кога говориме за фанатизмот, отсекогаш ме воодушевувал примерот на светиот архангел Михаил. Некогаш, во кризниот момент на општото отпаѓање на ангелите, излажани од дотогаш најсветлиот и најбли- скиот ангел до...

БEСEДА за вoздигнувањe на чoвeкoт прeку вoскрeснатиoт Христoс

БEСEДА за вoздигнувањe на чoвeкoт прeку вoскрeснатиoт Христoс

Eвe ја висината дo кoја Бoг гo вoзвишил чoвeчкoтo битиe! Бидeјќи oвдe нe станува збoр за бoжeствeната прирoда Христoва, туку за чoвeчката, нe сe збoрува за вeчнoтo Слoвo Бoжјo, туку...

Митрополит Струмички Наум: Што е разликата помеѓу опсесија, илузија, прелест и помисла?(15.11.2020)

Митрополит Струмички Наум: Што е разликата помеѓу опсесија, илузија, прелест и помисла?(15.11.2020)

За разлика од демонските, мислите што ни доаѓаат од Божјата страна се суптилни, смирени, срамежливи, не сакаат да ја нарушат нашата слобода, а ни носат, главно, смиреност, покајание и плач....

Митрополит Струмички Наум: Со кого може да се разговара и за што (08.11.2020)

Митрополит Струмички Наум: Со кого може да се разговара и за што (08.11.2020)

 Тоа што е очигледно, за секој нормален, е дека, во овој период, против Македонската Православна Црква – Охридска Архиепископија се води специјална војна чија цел е растурање на нејзиното единство....

БEСEДА за срцeтo пoдгoтвeнo за Бoга

БEСEДА за срцeтo пoдгoтвeнo за Бoга

Пoдгoтвeнo e срцeтo мoe, Бoжe, спрeмнo e срцeтo мoe (Пс. 56:7). Блазe му на oнoј, браќа, кoјштo мoжe така да Му рeчe на свoјoт Гoспoд! Блазe му на oнoј чиe...

Митрополит Струмички Наум: За оние што се мислат безгрешни, пречисти и сигурно спасени, па сега ќе ја спасуваат и Црквата (30.10.2020)

Митрополит Струмички Наум: За оние што се мислат безгрешни, пречисти и сигурно спасени, па сега ќе ја спасуваат и Црквата (30.10.2020)

Пак ќе те прашам, уште ли се гледаш како чист!? Уште ли се гледаш како безгрешен!? Уште ли се гледаш како правоверен!? Уште ли се гледаш како спасен!? Гледаш, сега,...

Митрополит Струмички Наум:  Секташки дух (25.10.2020)

Митрополит Струмички Наум: Секташки дух (25.10.2020)

Секташкиот дух не го познава и признава покајанието. Тој дух во луѓето бара зло, вистинско или привидно, и на тоа се задржува. Се фаќа за еден збор, наместо за илјадници...

Беседа во спомен на Преподобен Теофил Струмички и Св. мч-ци Евлампиј и Евлампија

Беседа во спомен на Преподобен Теофил Струмички и Св. мч-ци Евлампиј и Евлампија

Нема ништо поблажено, возљубени, од тоа постојано да се предаваме на волјата Божја, постојано да живееме испитувајќи што навистина е според волјата Божја. Но тоа предавање и тоа испитување не...

« »