логоFacebookTwitterYouTubeeMail


 

 Sashko.Chija.si.jpg

 САШКО НАСЕВ: Македонија не треба да се кае за ништо

Политиките и идеологиите ги има, па ги нема. Ако најголемата вредност за земјоделецот е земјата, за мене тоа е драмата. И воопшто не се каам што ми остана занает, вели писателот Сашко Насев, автор на некои од најиграните македонски драми („Чија си", „Грев или шприцер"), сценарист на филмот „Самоуништување", професор на Факултетот за драмски уметности и поранешен амбасадор, викендов е пред нов предизвик.
„Чија си", која стана своевиден препознатлив знак за Драмскиот театар и за македонската театарска сцена во деведесеттите - впрочем, таа хронолошки е првата театарска претстаза поставена во независна Македонија - по 23 години повторно се поставува. Во режија на Љупчо Ѓоргиевски, новиот поглед на „Чија си" е на Анастас Тановски, Благој Чоревски, Силвија Стојановска, Ванчо Петрушевски, Ѓокица Лукаревски...
Драмата во „Чија си" и натаму е „....ладна како лед, а бујна како цвет", како што гласат стиховите во истоимената песна. Песната е истата, на Славе Димитров, и дејството, но ликовите се 50 години постари. Убав повод за ретроспекција на некои „наши години" со Насев.

Sashko.Chija.si1.jpg

Колку новата поставка на „Чија си" е и нов текст?


-Драмите не се само „текст". Драмите се послични на нотна партитура или архитектонски цртеж, отколку caмo на текст. Тие се полнокрвни и ако ликовите не се живи и верни на драмската реалност, ако заплетот не е плаузабилен како секој настан во животот или ако говорот не  одговара за секој карактер што го говори, тогаш можеби и би биле текст, литература и слично.
Ние мислиме дека драмите се само уметнички израз што има свои средства на дејствување во театарот, филмот, радиото, телевизијата или новите медиуми како интернетот и видеоигрите. Затоа велиме дека новата „Чија си" на Драмски театар е истата стара драма, наново и добро режирана без никакви измени во текстот.


  • Кое задоволство за драмскиот автор е поголемо: нов текст што ќе биде дочекан со аплаузи или ново видување на стариот текст?

-Не правиме некоја голема разлика меѓу чкембе чорба, шатобријан бифтек или ќураско. А може и ќебапи, плус бурек и симит погача, сосе унгарски гулаш или полски боршч, а и компир манџа. Со салата од зелка.
Прашање е на вкус, но вистинските драматичари се хедонисти и сакаат да јадат се и тоа многу. Така што задоволствата се исти, само епохата се менува. Старите драми, ако се добри и преживеале децении и сезони и епохи, се еднакво битни како и новите драми што се уште не прооделе на сцена.

  • „Чија си" вели дека реално го живееме поранешното време. Кој багаж од минатото е потежок: историскиот или емоционалниот?

-Мислам дека оние што го живеат поранешното време имаат проблем со тоа што не се веќе само млади. И јас, како Хичкок, некогаш што нѐ учеше, предност и давам на иднината и новата младост.
За мене лично најстрашен е багажот на пропуштените шанси. Требаше повеќе да се цениме и да го сакаме животот. Да не правиме толку многу грешки и, најнакрај, да ја разбереме тајната на денот. Тој само му претходи на утрешниот ден. На крајот на краиштата, што имаме од тоа ако само патиме по минатото? - Речиси ништо! - Се живее за утре и се бори за иднината.

  • Дали Аристотеловата хамартија, виновност без вина, е нашиот национален изговор за несоочување со предизвиците?

Sashko.Chija.si2.jpg

-Не разбирам докрај како да ви одговорам, ама хамартијата е многу моќно орудие кога создавате трагедија. Јас не сакам да верувам дека ние сме нешто различни од кој било друг народ и дека сме само трагички луѓе. Верувам во весели, опуштени и богами распеани еснафи кои си бркаат работа и веќе одамна му припаѓаат на 21 век.
Оние народи што претпоставуваат хамартија за себе како изговор се како романтичните поети од 19 век кои верувале дека целата одговорност за светската болка и неправда треба да ја опеат во своите стихови. Е па, јас претпочитам паметни момци што сакаат играчки на „Мекинтош" и рокери кои ја ценат Еми Вајнхаус. Така мислам јас, а дали сум во право, тоа не знам.

  • Ако покајанието е излезот од историската стапица на карактерите во „Чија си", можете ли да препознаете било какво политичко, идеолошко или општествено покајание во Македонија во последниве 23 години?

-Не! - И не треба. Треба да се каеме само што не се сакавме повеќе. Сите ние. И кувари и чевлари, а богами и Турци и скопјани, стари и млади... Македонија не треба да се кае за ништо. Јас не сум конформист што ќе се расфрла со излитени фрази, ама верувам дека секој човек верува дека можел подобро, но најдобро од сѐ е да сме здрави и живи. Политиките и идеологиите ги има, па ги нема. Исто како и други нешта. Затоа човек треба да го најде својот мир во трајните вредности. Ако најголема вредност за земјоделецот е земјата, за мене тоа е драмата. И воопшто не се каам што ми остана занает.

  • За Вас и голем дел од актерите на првата изведба на „Чија си" генерациски препознатлив белег, меѓу останатите, е и култната серија „Грлом у јагоде" („Бос в трње") на Карановиќ и Грлиќ од седумдесеттите, која две децении подоцна доби горчлив филмски сиквел во „Јагоди во грло". Впрочем, и ТВ-серијата „Бумбар на крајот од градот" е една нејзина скриена посвета. Колку таа естетско-историска пресметка е идејата и на новата поставка на „Чија си'?

Sashko.Chija.si3.jpg

-Естетиката како наука за убавото во уметноста не прави разлика во приемчивите или грдите заплети, тажните судбини или комичните карактери. Напротив, таа ги анализира техничките постулати на делата и иновативноста на идеите. Уште од Аристотел наваму.
Новата пиеса „Чија си" има една пред себе зададена мисија, а таа воопшто не е наивна. Имено, оваа пиеса е преполна со актерска страст, прецизни режисерски дешифрирања. И, ако сакате, како што вели Годар, има почеток, средина и крај, но не е битно според кој распоред на зборовите.
-Да бидам појасен - „Голф" се произведува повеќе од 40 години. „Голф единица" беше супер автомобил на својата епоха. А „Голф седмица" е супер авто на нашата епоха. Суштината е иста, се смениле формите и веројатно дизајнот, но „Голф" е ...Голф". Занаетски најдотеран автомобил. На четири тркала, со волан, во разни бои - ама, има едно „хух" од Бога што постојано му дава душа. Така и „Чија си", има нешто што постојано ја тера таа драма да оди напред и да не се пресметува со никој и ништо, туку само да сака да ја облагороди публиката.

  • Веројатно многупати сте одговарале на прашањето зошто политички не ја капитализиравте позицијата на амбасадор во Канада, од периодот кога оваа земја ја призна Македонија под уставното име. Но, ви го поставуваат ли уште? И каков е одговорот?

Sashko.Chija.s4.jpg

-Кога Владата на Канада ја призна Република Македонија под уставно име во 2007 година бевме бескрајно благодарни за тоа. И денеска сме бескрајно благодарни што Канада е наша пријателска земја.

Стојан Синадинов/Телеграф.мк
Фото: Телеграф.мк/Влатко Перковски

http://www.telegraf.mk/kultura/84311-sasko-nasev-makedonija-ne-treba-da-se-kae-za-nisto

 


 

29.12.2013 год.


Поуки од Светите Отци

dobrotoljubie

Наука и Култура

Јули 24, 2022
TViTer319

ТРКАЛЕЗНА МАСА ЗА ПОДАТОЦИТЕ ЗА Е-ТРГОВИЈАТА ВО НАШАТА ЗЕМЈА

Од АЕТМ велат дека со оваа тркалезна маса, Асоцијацијата за е-трговија на Македонија и Државниот завод за статистика иницираат соработка меѓу засегнатите институции и се вклучуваат во напорите за започнување на јавно-приватен дијалог помеѓу релевантните…
Јануари 27, 2022

Конгресот на САД ќе носи резолуција за славење на македонскиот јазик и наследство

Во Конгресот на САД е покрената резолуција за прогласување на септември 2022 за „Месец на македонското американско наследство“ и за славење на македонскиот јазик, историја и култура на македонските Американци и нивниот „неверојатен придонес“ за Соединетите…

„Анатомија на бумбарот” на Стефан Марковски

Дек 28, 2021 Литература 685
3.to.Naoganje.glava.sv.Jovan.Krstitel
Во романот, чие македонско издание е објавено од „Паблишер“, се дефинира енергична и…

Поезија од Стефан Марковски застапена во меѓународна антологија на шпански јазик

Окт 23, 2021 Литература 1161
3.to.Naoganje.glava.sv.Jovan.Krstitel
„Преминот на поетските гласови бара прекугранични и меѓугенерациски средби и точки на…

Познат научник тврди дека Бог постои

Сеп 28, 2021 Наука и Религија 6546
3.to.Naoganje.glava.sv.Jovan.Krstitel
Според него, оваа теорија би можела да го докаже постоењето на Бог. Изјавите ги разгориле…

Беседи

Митрополит Струмички Наум: Свети Климент Охридски (08.08.2022)

Митрополит Струмички Наум: Свети Климент Охридски (08.08.2022)

Но, што значи тоа дека некој ќе влезе и ќе излезе и дека пасиште ќе најде?Тргнувајќи секогаш од персоналното начело на македонско-светогорската исихастичка школа (наспроти антиохиската историска и александриската алегориска...

Митрополит Струмички Наум: Свети Пророк Илија (01.08.2022 15:58)

Митрополит Струмички Наум: Свети Пророк Илија (01.08.2022 15:58)

 Вистинскиот, пак, Божји пророк, што и да направи, тешко ќе ги отвори кон милост суетните срца на самонаречените духовни величини: „Зашто дојде Јован Крстител, кој ниту леб јаде, ниту вино...

БEСEДА  за пoтрeбата за пoвтoрувањe и пoвтoрувањe

БEСEДА за пoтрeбата за пoвтoрувањe и пoвтoрувањe

Oрачoт oра вo нивата. Зарeм нe ја пoвтoрува oрачoт сeкoја минута истата рабoта? Какo инаку би ја изoрал нивата, акo oд утрo дo мрак нe длаби бразда дo бразда?Патникoт чeкoри...

Исцеление на демонизираниот човек во Гадара

Исцеление на демонизираниот човек во Гадара

Евангелието е еден вид огледало, во кое се огледуваме себеси, и гледајќи се во него, се дотеруваме внатрешно. Како што секоја куќа има огледало, така треба секоја куќа да има...

Протоереј ставрофор Глигор Дамјановски: СВЕТИ БЕСРЕБРЕНИЦИ И ЧУДОТВОРЦИ КОЗМА И ДАМЈАН (обновено)

Протоереј ставрофор Глигор Дамјановски: СВЕТИ БЕСРЕБРЕНИЦИ И ЧУДОТВОРЦИ КОЗМА И ДАМЈАН (обновено)

 Бидејќи имале силна и непоколеблива вера, Божјата благодат делувала врз сите луѓе коишто им се обраќале за помош. Колку што лекувале со разните треви, толку повеќе Бог, поради нивниот свет...

Митрополит Струмички Наум: Светите Апостоли (11.07.2022 20:30)

Митрополит Струмички Наум: Светите Апостоли (11.07.2022 20:30)

   Петар Му се обраќа на Господ како прв меѓу еднаквите по чест, кој во тој момент ги изразува и сведочи верата и опитот на сите Апостоли, а не само својата...

Митрополит Струмички Наум: Свети Наум Охридски (02.07.2022 )

Митрополит Струмички Наум: Свети Наум Охридски (02.07.2022 )

Согласно опитот на сите Свети, единствен темел на вистинскиот духовен живот во Црквата е вистинската вера. Вистинска вера може да биде само една. Учеството во вистинската вера во Црквата истовремено...

БEСEДА  за угледувањe на мравкитe

БEСEДА за угледувањe на мравкитe

Вoлјата на Твoрeцoт, Кoј нè испратил вo oвoј свeт e да твoримe дoдeка смe вo свeтoт. Самиoт Гoспoд Исус запoвeда: Твoрeтe, стражарeтe! Oн ги фали oниe кoи ги умнoжуваат дадeнитe...

Архиепископ Антинојски Пантелејмон: За љубовта

Архиепископ Антинојски Пантелејмон: За љубовта

 Ако на пример, ние не ги надминеме границите на секојдневнието, ако не ги надминеме своите слабости, тогаш на кој начин нашата христијанска љубов се разликува од другите? Ако ги љубиме...

« »