логоFacebookTwitterYouTubeeMail

 


 

     

Интервју со протоѓакон проф. д-р Андреј Кураев (20.06.2014 15:30)

 

Отец Андреј, ни се приближува Петровденскиот пост, кој уште е наречен и апостолски, и кој важи за не толку строг и важен, како Великиот пост. Можеби треба да се потсетиме на неговото значење? Како постеле апостолите, и зошто нивниот пример е полезен за нас?


Да, обично се вели дека во овие денови постиме за да ги подражаваме апостолите, чиј што спомен ќе го славиме на крајот од постот – на 12 јули. Секако, апостолите постеле. Но, историски, Петровденскиот пост нема никаква врска со тоа. За прв пат се споменува во Апостолското предание на светиот Иполит Римкси (3 век). Во тоа време овој пост никако не бил поврзан со апостолите, туку бил заменски (компензациски), т.е. оние коишто не можеле да постат пред Пасха, постеле по завршувањето на празничниот период (од Пасха до Педесетница).

Денес овој пост се нарекува апостолски – и оттука произлегува големото недоразбирање: во што ние конкретно ги подражаваме апостолите? Јас се вџашувам кога на почетокот од Петровденскиот пост се слушаат следните објасненија: овој пост служи за да ги подражаваме апостолите, кои, пред да тргнат да го проповедаат Евангелието, постеле; токму затоа и ние му следуваме на овој пример… Овде сè е измешано. Кажете тогаш, зошто ние ги подражаваме апостолите во подготовката за делото, а не ги подражаваме во самото дело?

Видете, доаѓа како ние темелно и упорно сме се подготвувале за борба, и наместо во борба, сме пошле на излет.

Во Црквата се празнува и споменот на светите лекари бесребреници (да речеме, св. Козма и Дамјан). Замислете да го предложиме следново: ајде да го подржаваме нивниот подвиг. Тие приготвувале лекарства, а потоа ги делеле бесплатно на болните. Така и ние ќе приготвуваме лекарства, ќе приготвуваме, ќе приготвуваме… Но потоа нема да ги поделиме. Ете така смешно изгледа нашето „подражавање на апостолите“ во постот.

A што, според вас, е најважно за нас од животот и духовниот опит на светите апостоли Петар и Павле?

Тоа се луѓе кои не ја примиле [просто] во наследство верата, туку ја откриле и ја одбраниле. А ние имаме слична судбина: по зборовите на Андреј Вознесенски, „од распуштено поколение, ние кон вистината одеднаш талкаме…“.

При самиот почеток на мојот пат кон Црквата јас ги слушнав зборовите кои беа пресудни за мене. Архиепископот Александар, ректорот на Московската духовна академија, ми рече: „Ние сме должни често да се прашуваме себеси ‘како во оваа ситуација би постапил апостол Павле?’“. Би се рекло дека е поприродно да речеме ‘што би сторил Христос?’. Но, видете, тоа е невозможно – ние не можеме да се ставиме себеси на местото Христово, човекот нема сили да ја разбере психологијата на Бога. А зошто ректорот го повика името на апостолот Павле? Апостолот Павле – тој е апостол на слободата. Зачудувачки: во светот не постоел човек кој бил обратен во верата на понасилен пат. Воскреснатиот Христос му се јавил на гонителот на христијаните, Савле, му ја покажал олигледноста на Своето воскресение („тешко е да се ридаш против бодило“), за потоа никој подобро од самиот Савле (Павле) да не го проживее животот во Христа како опит во слободата…

Оваа новооткриена слобода му ја дала способноста за разликување [на тоа] што е главно, а што второстепено. Павле умеел да го цени второстепеното поради она што е главно, а кое доаѓа преку него. Тој јасно знаел „каде е саботата, а каде е човекот“, и поради човекот ја запазувал саботата, и поради човекот ја нарушувал. Принципот на неговото пастирство: „Со елините бев како елин, со јудеите – како јудеец“. Тој знае за таа слобода, со која умниот, верен христијанин може да се носи себеси, но предлага да се ограничуваме себеси во таа слобода – поради своите браќа кои се немоќни во верата.

Нашата беда е во тоа што за две илјади години, овие „немоќни во верата“ не исчезнаа; напротив, нивниот глас стана одлучувачки. Знаете, кога-тогаш ќе заврши тоа, не може секогаш да се влечете по „бабите“ и во нивните стравови. На крајот од краиштата, и самите бабички, и Црквата како целина одат во пропаст. Кога сите би се труделе да застанеме на еден крај на чамецот, некој мора да застане на другиот крај, инаку чамецот ќе се преврти. Кога зборуваме за ова, таков човек, кој стои на спротивниот крај од народното суеверие на црковниот чамец е Патријархот Алексиј. Најдете ја неговата книга „Влезете во радоста на својот Господ“ и прочитајте ги размислувањата на Патријархот за суеверијата…

Сега во многу ресторани има посебно посно мени. Според разнообразноста на фината храна тие се далеку скромни. Како што се вели, се формира едно посебно „посно прејадување“. Што мислите за тоа?

Принципот на пост го објаснил св. Јован Златоуст: [тој вели,] пресметајте колку пари би потрошиле на една скромна трпеза. Потоа, пресметајте колку пари би потрошиле на посна трпеза, без месо и млеко. И разликата дајте им ја на сиромасите. Ако на почетокот на постот започнеме со потрага на посни рецепти, а на крајот од постот храната ни стане поскапа и повкусна – тоа е извртување на самата суштина на постот.

А што е суштината на постот? Зарем на Бога Му е важно што имам во чинијата?

Правилниот пост е борба на човекот во самиот себе. Тоа е обид „повисокото во себе“ да се стави над физиолошкото ниво. Ако тогаш тоа „повисокото“ (т.е. душата) се воздигне, таа ќе ни биде благодарна за изведувањето од лигавоста. Така што, правилниот пост е радост. Како и правилно доживеаното православие.

Извор: Agapi.mk



Видео содржини

Поуки од Светите Отци

dobrotoljubie

Духовност

Февруари 23, 2020
ih3387

Свети свештеномаченик Харалампиј

Секој човек со своето раѓање добива лично име по кое го препознаваат во текот на целиот живот. Името е наша сопствена карактеристика, но малкумина го знаат вистинското потекло на своето име и неговото вистинско значење. Секое православно име има своја суштина…
Јануари 29, 2020
3.angeli.so.truba

Живот во служба на Бога и на луѓето

Неговите слова зрачат со силна нагласеност на светиклиментовиот образец и претставуваат целосно легитимирање на македонското црковно и духовно наследство. Дедо Стефан е ревносен борец за македонскиот јазик што неизмерно го сака и постојано го збогатува. Еве…

Почитување на Пресветата Мајка Божја

Дек 09, 2019 Полезно и Потребно 1037
7.Vselenski.sobor
Таа е заштитничка и покров на христијанскиот род. Како Мајка на Синот Божји, таа има…

Митрополит Струмички Наум: ВОВЕДЕНСКИ РАЗМИСЛУВАЊА

Дек 05, 2019 Беседи 1000
7.Vselenski.sobor
Премногу размислуваме во категоријата Бог – човек, наместо во категоријата личносни…

Свети Антониј Велики: Кој е ѓаволот и кога напаѓа...?

А кога ќе се всели Божјиот Дух, Он ги успокојува, им дава да го вкусуваат спокојот во…

Беседи

Отец Александар Шмеман: Воздвижение на Чесниот Крст

Отец Александар Шмеман: Воздвижение на Чесниот Крст

Тоа бил празникот на христијанското царство, кое се родило под закрилата на Крстот, во денот кога царот Константин го видел Крстот над кој пишувало:: „Со ова ќе победиш…” Тоа е...

Ретроспектива (2005-2020): „Митрополит Струмички Наум - Го сведочиме ли Крстот Христов или само својот крст? (6)

Ретроспектива (2005-2020): „Митрополит Струмички Наум - Го сведочиме ли Крстот Христов или само својот крст? (6)

 Сите имаме свој крст, но прашањето е: дали нашето страдање Бог го прима како учество во Крстот Христов или тоа е само обично, очајно и бесмислено човечко страдање? Односно, дали...

За силата на смртта и на крстoт Христoв

За силата на смртта и на крстoт Христoв

Кадe самo ќe сe прoизнeсe имeтo на Спаситeлoт, таму сe изгoнува сeкoј дeмoн. Кoј вo таква мeра ги скрoтил душeвнитe страсти, и блудницитe да живeат цeлoмудрeнo, и чoвeкoубијцитe пoвeќe да...

Игумен на манатирот "Успение на Пресвета Богородица",о. Фотиј, Берово: БЕСЕДА

Игумен на манатирот "Успение на Пресвета Богородица",о. Фотиј, Берово: БЕСЕДА

...По тоа ќе не познаат,по тоа ќе ни мерат...Ако нашите дела и нашите постапки бидат во согласност со Божјите зборови. Лесно е да се каже,тешко е да се спроведе.Еден најобичен...

Св. Фотиј Велики - За Рождеството на нашата Пресвета Дева Богородица

Св. Фотиј Велики - За Рождеството на нашата Пресвета Дева Богородица

Девата се раѓа од неплодна утроба, но дури и да била плодна, рождеството пак би било чудесно. О, големо чудо! Штом времето на сеење поминало, тогаш жетвата дошла; штом огнот...

Митрополит Софрониј - ПРОПОВЕД ЗА РОЖДЕСТВО НА ПРЕСВЕТА БОГОРОДИЦА

Митрополит Софрониј - ПРОПОВЕД ЗА РОЖДЕСТВО НА ПРЕСВЕТА БОГОРОДИЦА

Во Ветената земја - Палестина, дадена на израилскиот народ од Бога, во планините на Галилеја се наоѓа градот Назарет. Во тоа време тој бил толку непознат и малку важен, што...

Епископот Антаниски г.Партениј: Повик на покајание за злоупотребата на интернетот

Епископот Антаниски г.Партениј: Повик на покајание за злоупотребата на интернетот

Како духовник сум сведок колку многу бракови се распаѓаат, и тоа христијански бракови, на воцрковени сопружници. Христијанскиот брак, а со него и сето општество, се наоѓаат во застрашувачка ерозија и...

БEСEДА за силата и мисијата Христoва, какo штo прoрeкoл Исаија

БEСEДА за силата и мисијата Христoва, какo штo прoрeкoл Исаија

Духoт на Гoспoда e врз Мeнe. Зoштo Oн тoа гo гoвoри кoга e рамeн на Духoт какo и на Oтeцoт? Заради свeдoштвo на луѓeтo, какo штo тoлкува св. Златoуст. Нe...

Митрополит Струмички Наум: На рјеках Вавилонских... (12.09.2020)

Митрополит Струмички Наум: На рјеках Вавилонских... (12.09.2020)

Ни покажа и нѐ поучи и како духовно да пораснеме и да ја достигнеме оваа Божествена љубов. Нѐ поучи дека, покрај лоши дела и зборови, срцето треба да го очистиме...

« »